Perspectief van experts: levervet kwantificeren met echografie
Dit onderzoeksrapport belicht het expertperspectief van Richard G. Barr, MD, PhD, FACR, FSRU, FAIUM over het gebruik van echografie als instrument voor het kwantificeren van levervet. Dr. Barr is President, Radiologie Consultants, Inc. (Youngstown, Ohio); Medisch Directeur, Southwoods Imaging; en Hoofdredacteur van het American Institute of Ultrasound in Medicine (AIUM).
Niet-alcoholische leververvetting (NAFLD) is sterk geassocieerd met obesitas en is wereldwijd een belangrijk gezondheidsprobleem dat wel een miljard mensen treft. [1] De huidige referentienormen voor het diagnosticeren en meten van NAFLD (leverbiopsie en MRI) zijn om verschillende redenen onpraktisch. De opkomende techniek van attenuatiebeeldvorming met echografie kan nuttig zijn bij het screenen op NAFLD. De methode is niet-invasief en kan met een goede techniek binnen drie minuten worden uitgevoerd. [2]
Dankzij de voortdurende ontwikkelingen op het gebied van echografie-technologie kunnen artsen leveraandoeningen in een vroeger stadium opsporen en diagnosticeren. [3] Echografietechnieken zoals elastografie [4] zijn nuttig gebleken voor de kwantificatie van fibrose en cirrose, en een relatief nieuwe echografietechniek genaamd attenuatiebeeldvorming is ontwikkeld om levervet bij NAFLD te detecteren en te kwantificeren.
Wie wordt er getroffen door NAFLD?
Attenuatiebeeldvorming is gebaseerd op het principe van echografie-attenuatie, een maat voor hoeveel geluid wordt geabsorbeerd terwijl het door het leverparenchym voortplant. Het berekent in feite de attenuatiecoëfficiënt (de snelheid van amplitudeverlies) terwijl de puls door het weefsel reist. De aanwezigheid van vet in het leverweefsel verhoogt de attenuatie en verlaagt de ontvangen signaalamplitude meer dan vergelijkbaar leverweefsel zonder vetinfiltratie.
Dr. Barr past attenuatiebeeldvorming toe bij patiënten bij wie de behandelend arts diagnostisch leveronderzoek heeft aangevraagd. Patiënten worden meestal doorverwezen naar Southwoods Imaging om de oorzaak van pijn in het rechterbovenkwadrant en afwijkende leverfunctietests te bepalen. Dr. Barr zegt dat hij in het verleden alleen een kwalitatieve beoordeling van levervet kon geven. "Met de komst van een kwantitatieve methode om levervet te meten, wordt het voor ons veel gemakkelijker om de verwijzende arts te informeren over waar de patiënt zich bevindt op het kwantitatieve spectrum van NAFLD," zegt hij.
Voor sommige van deze patiënten vragen verwijzende artsen ook om elastografie om de leverstijfheid te meten. Zowel attenuatiebeeldvorming als elastografie kunnen tijdens hetzelfde echografisch onderzoek worden uitgevoerd, waarbij de patiënt in dezelfde positie ligt en dezelfde transducer wordt gebruikt.
“We moeten bij deze patiënten ingrijpen voordat NAFLD overgaat in NASH [niet-alcoholische steatohepatitis], want zodra dat stadium is bereikt, kunnen zij cirrose, hepatocellulair carcinoom en/of leverfalen ontwikkelen,” zegt hij.
Met de combinatie van kwantitatieve meting van leververvetting via attenuatiebeeldvorming en leverstijfheid via elastografie kan de waarschijnlijkheid van NASH nauwkeuriger worden vastgesteld.
Dr. Barr benadrukt dat het doel bij attenuatiebeeldvorming niet noodzakelijkerwijs is om een grenswaarde tussen milde en matige steatose te identificeren, maar om veranderingen tussen opeenvolgende scans te observeren.
In totaal heeft het centrum van Dr. Barr attenuatiebeeldvorming toegepast bij meer dan 200 patiënten, waaronder ruim 100 patiënten die deelnamen aan een retrospectief onderzoek [8] naar chronische leverziekte met behulp van multiparametrische echografie, die attenuatiebeeldvorming en shearwave-elastografie omvatte. Uit het onderzoek bleek dat het wijdverbreide gebruik van attenuatiebeeldvorming onder de algemene bevolking zeer nuttig kan zijn voor het screenen op gevorderde chronische leverziekten.
“In onze praktijk heeft bijna 50% van de patiënten bij wie we een leverechografie maken enige mate van vetinfiltratie van de lever,” vertelt Dr. Barr. “Met de combinatie van kwantitatieve meting van leververvetting via attenuatiebeeldvorming en leverstijfheid via elastografie kan de waarschijnlijkheid van NASH nauwkeuriger worden vastgesteld.”