Het ziekenhuis: een ouderwets concept?

Future Health Chat door Prof. Dr. Leonard Witkamp

Contactinformatie

* Dit veld is verplicht

Contactgegevens

*
*
*

Bedrijfsgegevens

*
*
*
*
*
*
*

Informatie details

Door uw reden voor contact op te geven, kunnen wij u beter van dienst zijn.
*
*
*
“De huidige zorgstelsels, die gebaseerd zijn op fysieke locaties zoals ziekenhuizen, zijn rijp voor de prullenbak”, aldus Prof. Dr. Leonard Witkamp – “tenminste, als we de druk willen verlichten en de toekomstige bevolking van dienst willen zijn.” 

Een toekomstvisie

Zorgstelsels staan vandaag de dag voor enorme uitdagingen. De significant toenemende vraag, die vooral wordt veroorzaakt door bevolkingsgroei en vergrijzing in combinatie met verhoogde toegankelijkheid en beschikbaarheid van gezondheidszorg, legt een enorme druk op zorgaanbieders.
 

Langzaam maar zeker leidt innovatieve technologie tot grote veranderingen in de zorg, en ik voorzie in de nabije toekomst een aantal belangrijke veranderingen.

Future Health Index

1. Meer tijd met zorgprofessionals, maar minder vaak

Nu de vraag naar zorg toeneemt, besteden ervaren medisch specialisten hun tijd voor een groot deel aan routineklussen in ziekenhuizen die ook kunnen worden uitgevoerd door bijvoorbeeld bepaalde verpleegkundigen.

 

Ik verwacht dat de technologie in de komende 15 jaar zal worden ingezet om zorgprofessionals te ondersteunen bij bepaalde routineklussen. Daardoor zullen ervaren medici zich meer op hun specialisme kunnen richten en meer tijd kunnen besteden aan de patiënten die hun expertise het hardst nodig hebben.

 

Ik voorzie dus een toekomst waarin zorgspecialisten minder patiënten zien. Mensen blijven natuurlijk zorg nodig hebben, maar niet altijd direct van een arts.

2. Virtuele zorg: het ziekenhuis niet meer als centrum van zorgstelsel

Bij het eerste virtuele ziekenhuis, het KSYOS TeleMedical Center, bieden we bijvoorbeeld ‘tele‑dermatologie’ aan. In plaats van een patiënt fysiek naar het ziekenhuis te sturen, kan een huisarts ervoor kiezen om foto’s te maken en deze naar de dermatoloog te sturen naar wie de patiënt anders zou zijn doorverwezen. De dermatoloog kan de patiënt op afstand beoordelen.

 

Door deze dermatologie op afstand is het aantal fysieke doorverwijzingen met 74% afgenomen. Daarbij zijn er vaak wekenlange (in sommige landen zelfs maandenlange) wachtlijsten voor de dermatoloog. Tele-dermatologie brengt de duur van het hele proces terug naar slechts 4-5 uur, tegen een kwart van de gebruikelijke kosten.

 

Een andere toepassing van telezorg is bijvoorbeeld de beheersing van retinopathie bij diabetespatiënten, waardoor 96% minder patiënten hiervoor naar het ziekenhuis hoeft.

 

Telezorg en andere innovatieve zorgtechnologieën zullen in de komende jaren een grote ontwikkeling doormaken. Ik verwacht dan ook dat steeds meer virtuele zorgoplossingen een plaats zullen krijgen in onze zorgstelsels.

Ik voorzie een toekomst waarin zorgspecialisten minder patiënten zien. Mensen blijven natuurlijk zorg nodig hebben, maar niet altijd direct van een arts.”

Prof. Dr. Leonard Witkamp

3. Meer efficiëntie door digitale processen

De gezondheidszorg is al geruime tijd toe aan een digitale revolutie om de efficiëntie te verbeteren. Verschillende andere sectoren hebben de overstap al gemaakt, zoals de financiële en toeristische sector en de detailhandel.

 

Nu er steeds meer gezondheidsdata beschikbaar komen, voorzie ik een overgang naar intelligente systemen die complexe, bestaande processen kunnen vereenvoudigen en zorgprofessionals kunnen ondersteunen bij hun besluitvorming.

 

Dit betekent niet dat we voortaan door robots behandeld zullen worden in plaats van door mensen. Ik denk zelfs dat het menselijke aspect de belangrijkste rol van de zorgprofessional van de toekomst zal zijn. Technologie maakt het juist mogelijk om de gezondheidszorg persoonlijker te maken: als een zorgprofessional op één middag 30 patiënten voorbij ziet vliegen, blijft er weinig tijd over voor individueel afgestemde zorg. Maar als je in plaats daarvan alleen de vier patiënten ziet die je hulp echt nodig hebben, is er weer ruimte voor meer persoonlijk contact bij de behandeling van de patiënten die dit het hardste nodig hebben. Hierdoor halen zorgprofessionals waarschijnlijk ook veel meer voldoening uit hun werk.

4. Gezondheidsdata delen

Met de huidige systemen is het lastig voor zorgprofessionals om data met elkaar te delen of tussen ziekenhuizen uit te wisselen, en dat terwijl het delen van gegevens nog nooit zo makkelijk is geweest. Dit leidt tot grote frustratie onder zowel artsen als patiënten. Zorgprofessionals moeten beschikken over veilige, betrouwbare en effectieve hulpmiddelen om efficiënt patiënteninformatie te kunnen delen.

 

Tegelijkertijd zijn gezondheidstrackers voor consumenten razend populair, wat betekent dat patiënten zelf nog veel meer data genereren die niet met hun zorgprofessionals worden gedeeld. Ik verwacht dat deze apparaten, die dus medische gegevens produceren, kwalitatief steeds beter worden en in de komende vijf jaar deel zullen gaan uitmaken van behandelplannen. Gezondheidsgegevens kunnen op afstand worden gedeeld, zodat patiënten niet meer naar het ziekenhuis hoeven voor routineonderzoeken die ook prima vanuit huis kunnen worden gedaan.

 

Maar voordat we kijken naar hoe patiënten de juiste gegevens met hun zorgaanbieders kunnen delen, moeten we er eerst voor zorgen dat zorgprofessionals onderling effectief gegevens kunnen uitwisselen.

5. De groeiende rol van preventie in de zorg

Nu mensen langer leven en de bevolking vergrijst, zijn er steeds meer ziekten die de zorgstelsels belasten en met de juiste keuzes kunnen worden voorkomen. We hebben het dan over ziekten die deels worden veroorzaakt door leefstijl. Obesitas bijvoorbeeld, hart- en vaatziekten, beenderziekten en zelfs depressie worden in meer of mindere mate veroorzaakt door eetverslaving, roken en onvoldoende beweging.

 

Preventie is dus een cruciaal onderdeel van de gezondheidszorg, van bloeddruk en cholesterol meten tot voorlichting geven over de risico’s die verbonden zijn aan te veel eten en roken, en over de voordelen van een gezonde en actieve leefstijl.

 

In de komende jaren zullen we steeds meer initiatieven zien die gericht zijn op preventie, met als doel de gezondheid te verbeteren en te voorkomen dat mensen überhaupt ziek worden.

 

De grootste uitdaging voor zorgstelsels die erop gericht zijn mensen buiten het ziekenhuis te houden, is dat er op zeer grote schaal een gedragsverandering in gang moet worden gezet. Dit is een opgave die niet mag worden onderschat. Het betekent dat de zorgsector, het onderwijs, beleidsmakers en verzekeraars moeten samenwerken; een proces dat vele jaren zal duren.

 

Er zijn dus al vele innovatieve oplossingen in de zorgsector waarmee de ongelofelijke druk op de zorg kan worden verlicht – wat houdt ons dan tegen? Een belangrijke factor is dat de verdeling van financiële middelen momenteel gebaseerd is op traditionele zorgmodellen. Het is dus bijzonder lastig om de innovatieve technologieën die we al hebben, op grote schaal toe te passen.

 

In tegenstelling tot andere sectoren, die plotseling werden opgeschud door een specifieke technologie (zoals Airbnb voor het hotelwezen, en Uber in de transportsector) zal de zorgsector eerder een geleidelijke evolutie ondergaan dan een plotselinge revolutie.

 

Ik ben ervan overtuigd dat de zorgsector zich zal aanpassen en verandering zal faciliteren en zelfs omarmen. Over een paar jaar zal het er allemaal heel anders uitzien.

Wie is Dr. Leonard Witkamp?

Prof. Dr. Leonard Witkamp is een voormalig dermatoloog en momenteel directeur van het KSYOS TeleMedisch Centrum, het eerste virtuele ziekenhuis van Nederland. In 2014 is hij benoemd tot bijzonder hoogleraar TeleMedicine aan de Faculteit der Geneeskunde van de Universiteit van Amsterdam (AMC-UvA). In 2001 richtte hij de KSYOS organisatie op voor het ontwikkelen, onderzoeken en aanbieden van grootschalige TeleMedicine programma’s. KSYOS werkt samen met een netwerk van meer dan 12.000 zorgverleners in TeleDiagnosis, TeleConsultation en TeleMonitoring. Dagelijks helpen zij meer dan 1.500 patiënten.

Zijn achtergrond als research fellow in marktonderzoek, als professor aan het wetenschappelijk onderwijs en onderzoeker, als praktiserend dermatoloog en als directeur van KSYOS vormde een uitstekende basis voor zijn huidige functie als hoogleraar TeleMedicine.

Dr. Leonard Witkamp
Lees meer informatie op de website van de Future Health Index.

Future Health Index

Philips heeft begin 2017 in negentien landen grootschalig onderzoek laten doen onder patiënten en zorgprofessionals naar connected care. De uitkomsten van de Future Health Index vindt u hier.
 

Philips wil met deze jaarlijks terugkerende Future Health Index de impact van e-health en connected care onderzoeken. De uitdagingen waaraan de gezondheidszorg het hoofd moet bieden zijn immers groot. Wij delen de discussie graag met een breder publiek in de vorm van Future Health Chats: een dialoog met opinieleiders over de toekomst van de Nederlandse zorg. 

Gerelateerde artikelen

  • De patiënt in het hart van connected care

    De patiënt in het hart van connected care

    In de Future Health Chats nodigt Philips iedere maand een andere key opinion leader in Nederland uit om zijn of haar visie op de toekomst van de zorg in ons land te delen. Deze maand schrijft Floris Italianer, CEO van de Hartstichting, over waar connected care volgens hem om draait en hoe het gerealiseerd zou moeten worden.

  • Slimme algoritmes hebben de toekomst

    Slimme algoritmes hebben de toekomst

    Adaptive Intelligence zorgt voor baanbrekende verbeteringen in de zorg.

  • Medische drones en robotchirurgen

    Medische drones en robotchirurgen

    Digitale technologieën zijn hard op weg om een allesomvattende revolutie te veroorzaken, van de wereldeconomie tot de energiesector en transportsystemen.

  • Met technologie worden artsen nog beter

    Met technologie worden artsen nog beter

    Arts en computer zijn binnenkort onafscheidelijk, zo denkt Max Welling, hoogleraar Machine Learning aan de Universiteit van Amsterdam.

  • “Mijn medische gegevens redden mijn leven”

    “Mijn medische gegevens redden mijn leven”

    In 2014 werd bij Steven Keating een hersentumor ontdekt, zo groot als een hockeybal. Hij stond voor de keus: hoe wil ik behandeld worden?

  • Verantwoordelijk omgaan met life’s lottery

    Verantwoordelijk omgaan met life’s lottery

    Ben je als individu volledig verantwoordelijk voor je eigen gezondheid? Het is een interessante vraag die in allerlei varianten opduikt in onze samenleving.

  • Innovatie is het wachten waard

    Innovatie is het wachten waard

    Patiënt en zorgaanbieders hebben soms uiteenlopende meningen over zorg, zo blijkt uit de Future Health Index van Philips. Dat wordt bijvoorbeeld duidelijk als het gaat om geïntegreerde zorg en de rol van innovatie.

  • eHealth is geen wondermiddel maar een leerproces

    eHealth is geen wondermiddel maar een leerproces

    Wie praat over de toekomst van de gezondheidszorg in Nederland, heeft het onvermijdelijk ook over eHealth. Wordt de zorg in toenemende mate virtueel of geniet face-to-face voorlopig nog de voorkeur?